Łagodny rozrost prostaty (BPH) — leczenie

Łagodny rozrost prostaty (BPH, ang. Benign Prostatic Hyperplasia) to powiększenie gruczołu krokowego. Słowo „łagodny” jest tutaj kluczowe — nie jest to nowotwór złośliwy, a raczej naturalny proces związany ze starzeniem się męskiego organizmu. Szacuje się, że problem dotyczy nawet 80% mężczyzn po 70. roku życia.

Z biegiem lat powiększająca się prostata zaczyna jednak mechanicznie uciskać cewkę moczową. Działa jak zaciskający się wokół niej pierścień, co skutecznie utrudnia swobodne oddawanie moczu i znacząco obniża komfort codziennego życia.

Typowe objawy — kiedy prostata zaczyna przeszkadzać?

Dolegliwości rozwijają się powoli i stopniowo. Zgłoś się do urologa, jeśli zauważasz u siebie:

• Słaby strumień moczu — przerywany, pozbawiony ciśnienia, z trudnościami w rozpoczęciu mikcji.
• Częstomocz i nokturia — częstsze wizyty w toalecie w dzień i uciążliwe wstawanie w nocy.
• Uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza pomimo dłuższego pobytu w toalecie.
• Nagłe parcia — silna, gwałtowna potrzeba oddania moczu, trudna do powstrzymania.
• Gubienie kropli moczu po zakończeniu mikcji.

Jak diagnozujemy BPH?

1. Kwestionariusz IPSS — wystandaryzowana ankieta oceniająca nasilenie dolegliwości.
2. Badanie fizykalne (DRE) — palcem przez odbyt, szybka ocena wielkości i struktury gruczołu.
3. PSA z krwi — w celu wykluczenia raka prostaty.
4. USG układu moczowego — dokładna objętość prostaty i zaleganie po mikcji.
5. Uroflowmetria — obiektywny pomiar siły i przepływu strumienia moczu.

Nowoczesne metody leczenia

Metodę dobieramy zawsze indywidualnie — na podstawie objętości prostaty, nasilenia objawów, wieku i preferencji pacjenta.

1. Leczenie farmakologiczne (pierwszy wybór)

• Alfa-blokery (tamsulosyna, doksazosyna) — rozluźniają mięśnie szyi pęcherza i prostaty. Ulga niemal natychmiastowa.
• Inhibitory 5-alfa-reduktazy (finasteryd, dutasteryd) — zmniejszają objętość prostaty. Pełny efekt po 3–6 miesiącach.
• Inhibitory PDE5 (tadalafil) — szczególnie dobre u pacjentów z towarzyszącymi zaburzeniami erekcji.

2. Zabiegi małoinwazyjne

• UroLift — mikroimplanty rozsuwające mechanicznie płaty prostaty i odblokowujące cewkę.
• Rezum — ablacja tkanki gruczołu precyzyjnie podawaną, sterylną parą wodną.
• Embolizacja tętnic prostaty (PAE) — zamknięcie naczyń odżywiających prostatę, co prowadzi do jej obkurczenia.

3. Leczenie operacyjne

• TURP — przezcewkowa elektroresekcja prostaty; złoty standard chirurgii urologicznej.
• HoLEP — enukleacja laserem holmowym; bezpieczna nawet przy ogromnych gruczołach.
• Otwarta adenomektomia — rezerwowana dla ekstremalnie powiększonych prostat.

Nie ucz się żyć z problemem — działaj. Im wcześniej zgłosisz się do lekarza, tym łatwiej opanować objawy lekami. Zwlekanie prowadzi do groźnych powikłań: całkowitego zatrzymania moczu, kamicy pęcherza czy niewydolności nerek.